Medycyna Ratunkowa – VI rok kierunek lekarski

(egzamin końcowy)

Zajęcia odbywają się zgodnie z harmonogramem ustalonym przez Dziekanat. Przed rozpoczęciem ćwiczeń studenci VI roku otrzymują kartę, na której są zobowiązani każdorazowo potwierdzać obecność na zajęciach oraz uzyskać wpis zaliczenia przedmiotu udokumentowany podpisem zaliczającego. Student jest zobowiązany, przekazać do sekretariatu Katedry, kartę ćwiczeniową celem uzyskania wpisu z zaliczenia przedmiotu. Warunkiem dopuszczenia do egzaminu końcowego / zaliczenia na ocenę jest zaliczenie ćwiczeń. Egzamin końcowy / zaliczenie na ocenę, z zakresu medycyny ratunkowej, odbywa się w formie egzaminu testowego po VI roku obejmującego 60 zadań. Czas przeznaczony na rozwiązanie wszystkich zadań testowych wynosi 60 minut. Zalecane materiały szkoleniowe obejmują: 1) Soar J, Perkins GD, Nolan J (red. wyd. pol. Jakubaszko J): ABC resuscytacji. Wytyczne ERC 2015, Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2016; 2) Podsumowanie kluczowych zmian w Wytycznych Resuscytacji Krążeniowo-Oddechowej 2015 ERC – http://www.prc.krakow.pl/wyt2015/Podsumowanie.pdf; 3) Aktualizacja wytycznych AHA w zakresie resuscytacji krążeniowo-oddechowej i doraźnego postępowania w zaburzeniach krążenia w 2015 roku. Highlights of the 2015 AHA Guidelines Update for CPR & ECC (Polski/Polish) – https://eccguidelines.heart.org.

 Tematyka zajęć:

Wprowadzenie do symulacji medycznej w medycynie ratunkowej. Nagłe zatrzymanie krążenia. Aktualne standardy BLS i ALS. Rokowanie w chorobie poresuscytacyjnej. Układ oddechowy: ocena wydolności oddechowej, metody udrażniania dróg oddechowych, wspomaganie oddychania i wentylacja mechaniczna. Odrębności w resuscytacji dzieci. Układ krążenia: ocena wydolności krążeniowej, zaburzenia rytmu serca, elektroterapia, leczenie wstrząsu. Farmakoterapia w resuscytacji. NZK u pacjentów urazowych. Odrębności w resuscytacji dzieci.  Praktyczna ocena czynności układu krążenia i oddechowego – wskazania do rozpoczęcia zabiegów reanimacyjnych. Kryteria rozpoznania zgonu. Podstawowe zabiegi resuscytacyjne (BLS, PBLS) – ćwiczenia na fantomach oraz symulacja nagłego zatrzymania krążenia w warunkach pozaszpitalnych. Zasady stosowania automatycznego defibrylatora zewnętrznego (AED). Zabezpieczenie drożności dróg oddechowych: wentylacja workiem samorozprężalnym z maską twarzową, zakładanie rurki ustno-gardłowej, intubacja dotchawicza. Zastosowanie masek krtaniowych, konikotomia, tracheotomia, zgłębnikowanie żołądka – ćwiczenia na fantomach. Zaawansowane zabiegi reanimacyjne u dorosłych (ALS) i dzieci (PALS) – symulacje nagłego zatrzymania krążenia w warunkach szpitalnych i pozaszpitalnych. Nagłe zatrzymanie krążenia w sytuacjach szczególnych – symulacje stanu astmatycznego, ostrego incydentu wieńcowego i innych stanów zagrożenia życia. Podstawowe (BLS, PBLS) i zawansowane (ALS, PALS) zabiegi reanimacyjne u dorosłych i dzieci. Symulacja resuscytacji kobiety ciężarnej, symulacja resuscytacji noworodka. Ocena skuteczności zabiegów reanimacyjnych. Opieka poresuscytacyjna – symulacja transportu pacjenta do oddziału anestezjologii i intensywnej terapii. Postępowanie z ofiarami urazów. Praktyczne sposoby unieruchomienia kończyn w złamaniach i zwichnięciach (szyny druciane, typu Sam Splint, podciśnieniowe i wyciągowe). Unieruchomienie poszkodowanego z wykorzystaniem noszy (deski) ortopedycznych, materaca podciśnieniowego, noszy podbierających. Sposoby unieruchamiania głowy – zakładanie kołnierzy ortopedycznych-szyjnych, uniwersalnego systemu unieruchamiania głowy (do deski ortopedycznej). Zastosowanie kamizelki typu KED (urazy kręgosłupa, miednicy, urazy komunikacyjne). Zasady zdejmowania różnego typu kasków. Symulacja zaopatrzenia ofiary wypadku drogowego. Transport chorego w sytuacjach krytycznych w zależności od rodzaju zachorowania, obrażeń itp. Zespoły Ratunkowe w strukturze szpitala, transport „na siebie”, zasada „jednych noszy”. Praktyczne przykłady realizacji „złotej godziny” i „łańcucha przeżycia”. Transport poszkodowanego w sytuacjach szczególnych (akweny wodne, uwięzieni w pojazdach i inne). Symulacja transportu pacjenta po urazie wielonarządowym z SOR na salę operacyjną. Techniki intensywnej terapii w medycynie ratunkowej: w leczeniu schorzeń OUN – elementy badania neurologicznego pacjentów, interpretacja badań radiologicznych, nakłucie lędźwiowe, zasady monitorowania i leczenia ciasnoty wewnątrzczaszkowej. W niewydolności oddechowej. Wspomaganie i monitorowanie oddechu – wentylacja respiratorami (prezentacja przypadków). Zasady wykonywania punkcji i drenażu w odmie i krwiaku jamy opłucnowej. Bronchoskopia (pokaz). Konikotomia. Tracheotomia przezskórna. W niewydolności krążenia. Ocena EKG czynności serca. Monitorowanie parametrów krążenia (OCŻ, NIBP, IBP, CO i inne). Dostępy do naczyń centralnych i obwodowych. Nakłucia tętnic. Sposoby wykonania wenepunkcji, wenesekcji, punkcja worka osierdziowego w tamponadzie serca. (prezentacja przypadków). W ostrych zagrożeniach pochodzenia brzusznego. Diagnostyka i postępowanie (krwawienia do jamy brzusznej, OZT, ostra niewydolność wątroby i dróg żółciowych). Zasady przeprowadzania diagnostycznego płukania jamy otrzewnowej, laparoskopii diagnostycznej, endoskopii itp. Wskazania do interwencji operacyjnej. W ostrych schorzeniach układu moczowego – zatrzymanie moczu, cewnikowanie pęcherza moczowego, ocena diurezy, zakładanie przetoki pęcherzowej. Ostra niewydolność nerek. Terapia nerkozastępcza (hemodializa, hemofiltracja). W  zagrożeniach pochodzenia infekcyjnego. Diagnostyka, sposoby identyfikacji zakażenia. Zasady antybiotykoterapii. Definitywna stabilizacja złamań różnych okolic ciała (prezentacja przypadków). Intensywna pielęgnacja chorych. Zasady żywienia. Praktyczna zastosowanie tzw. analizatorów parametrów krytycznych. Diagnostyka inwazyjna i nieinwazyjna w stanach zagrożenia życia z uwzględnieniem ultrasonografii, tomografii komputerowej, rezonansu magnetycznego, wideoskopii. Standardy funkcjonowania i wyposażenia szpitalnego oddziału ratunkowego (SOR). Wymagania kadrowe, struktura wewnętrzna /obszary/ SOR. Rola, zadania i wzajemne relacje SOR z innymi jednostkami szpitala. Zasady przyjmowania i przekazywania pacjentów. Obowiązujące zasady postępowania i procedury realizowane w SOR. Profil chorych leczonych w szpitalnym oddziale ratunkowym na przykładzie doświadczeń Oddziału funkcjonującego w WSS nr 5 im. Św. Barbary w Sosnowcu (prezentacja przypadków). Możliwości definitywnego leczenia w SOR. Kompleksowa diagnostyka i zaopatrzenie, w tym stabilizacja złamań różnych okolic ciała. Techniki medyczne w medycynie ratunkowej w różnych stanach chorobowych w tym w stanach zagrożenia życia. Postępowanie z chorym nieprzytomnym, niewydolnym oddechowo, po nagłym zatrzymaniu krążenia, ofiarami wypadków drogowych i innych zdarzeń nagłych. Strategia wobec ofiar urazów wielonarządowych. Elementy badania pacjentów, diagnostyka różnicowa, interpretacja badań obrazowych itp. Przygotowanie SOR na wypadek katastrof, wypadków masowych oraz zagrożeń zewnętrznych i wewnętrznych. Zajęcia praktyczne w obszarach SOR. Zasady działanie zespołowego i postępowania interdyscyplinarnego. Monitorowanie parametrów życiowych chorych w SOR. Diagnostyka inwazyjna i nieinwazyjna. Możliwości diagnostyki obrazowej przy łóżku chorego. Wykorzystanie ultrasonografii, tomografii komputerowej, nuklearnego rezonansu magnetycznego, wideoskopii i innych metod diagnostycznych w praktyce SOR. Rozpoznanie i pomoc doraźna w obrażeniach wielonarządowych z uwzględnieniem obrażeń czaszkowo-mózgowych i kręgosłupa. Zasady postępowania z chorymi nieprzytomnymi. Pomoc doraźna w innych stanach naglących u dorosłych i dzieci – postępowanie u chorych z zespołem drgawkowym, napadem padaczki, udarem mózgowym, zapaleniem opon mózgowych. Sposoby bezpiecznego ułożenia chorego w zależności od rodzaju obrażeń ciała. Ułożenie w pozycji bocznej bezpiecznej. Doraźne zaopatrzenie obrażeń twarzoczaszki i gałki ocznej. Opanowanie techniki zakładania opatrunków na rany pourazowe, oparzenia, odmrożenia itp. Praktyczne sposoby tamowania zewnętrznych krwotoków żylnych i tętniczych na miejscu wypadku. Opanowanie techniki chirurgicznego opracowania ran. Zasady zaopatrywania doraźnego ran penetrujących, z ciałem obcym itp. Epidemiologia oparzeń, zasady oceny ciężkości urazu termicznego. Przedlekarska i lekarska pomoc na miejscu zdarzenia. Kwalifikacja do transportu chorego oparzonego. Wstrząs w urazie termicznym, zasady leczenia, praktyczna nauka stosowania reguł przetoczeniowych. Zabezpieczenie chorego na czas transportu do ośrodka referencyjnego. Oparzenia w urazie wielonarządowym. Doraźne zabiegi chirurgiczne w oddziale leczenia oparzeń. Miejscowe zaopatrywanie rany oparzeniowej. Ćwiczenia praktyczne w oddziale intensywnej terapii oparzeń.  Kwalifikacja do leczenia tlenem hyperbarycznym w stanach zagrażających życiu (zatrucia wziewne, piorunujące infekcje, choroba dekompresyjna, zator powietrzny, zator naczyń siatkówki). Ćwiczenia praktyczne w pracowni hyperbarii tlenowej oraz sprężeń w komorze hyperbarycznej. Organizacja ratownictwa medycznego w strefie zagrożenia w najczęstszych wypadkach (w zakresie ratownictwa drogowego, technicznego, chemicznego i ekologicznego). Zasady współdziałania służb ratownictwa medycznego i technicznego na miejscu wypadku. Zabezpieczenie miejsca wypadku przed jego wtórnymi skutkami z uwzględnieniem bezpieczeństwa poszkodowanych i ratowników. Koordynacja działań poszukiwawczo-ratowniczych z udziałem różnych służb ratownictwa medycznego i pozamedycznego z uwzględnieniem zakresu i kolejności działań. Praktyczne zadania służb ratownictwa medycznego na różnych szczeblach organizacyjnych - podstawowym, wojewódzkim i regionalnym. Zasady medycznego zabezpieczenia imprez masowych - imprezy sportowe, artystyczne, zgromadzenia. Organizacja pomocy medycznej w rzadkich sytuacjach specjalnych - wypadki lotnicze, morskie, budowlane, ekologiczne. Prezentacja sprzętu technicznego będącego na wyposażeniu pozamedycznych służb ratunkowych – środki łączności, komputerowe bazy danych, środki radiolokacyjne itp.

Harmonogram

Dane kontaktowe

Katedra Anestezjologii, Intensywnej Terapii i Medycyny Ratunkowej
Wydział Nauk Medycznych w Zabrzu,
Śląskiego Uniwersytetu Medycznego w Katowicach
SPSK Nr 1 im. prof. S. Szyszko, ul. 3 Maja 13/15, 41-800 Zabrze
tel./fax 32 3704 593;   32 3704 586
e-mail: katanestz@sum.edu.pl